Welke richtingen kan ik op als accountant?

MKB-Accountant
Het overgrote deel van de Nederlandse bedrijven zijn klein tot middelgroot. Zij vallen onder het midden- en kleinbedrijf (mkb). Meestal zijn mkb-bedrijven niet verplicht zich te laten controleren. Dat betekent dat hun jaarrekening niet door een accountant hoeft te worden gecontroleerd. Toch maken veel van deze bedrijven vaak gebruik van een accountant.


Wat doet een accountant voor het MKB?
Een MKB-accountant helpt een ondernemer onder meer bij:

  • De financiële administratie
  • Het samenstellen van de jaarrekening (overzicht van de financiële situatie op 31 december);
  • De Belastingaangifte en bij het aanvragen van subsidies
  • De keuze van een financierings- en rechtsvorm (Vof, BV of NV)
  • Het (ver)kopen van een onderneming

Amanda Büthker
“Als MKB-accountant ben je de adviseur van de klant en sta je naast de klant. Door wederzijds vertrouwen kan je de klant goed helpen en vraagt de klant ook om jouw expertise.”

Amanda Büthker
MKB Accountant

Waarom hebben MKB’ers een accountant?
Niet alleen accountants ondersteunen ondernemers bij bedrijfseconomische en fiscale zaken. Er zijn veel meer financiële dienstverleners actief. Waarom wil een ondernemer dan juist met een accountant zaken doen? De twee voornaamste redenen zijn:

  • Een accountant is betrouwbaar, beschikt over veel vakkennis en is gebonden aan een strenge beroepscode.
  • Een accountant is altijd van alle actuele zaken op de hoogte omdat hij zich continu moet bijscholen.

De accountant als financiële vraagbaak
Als MKB-accountant sta je heel dicht bij de ondernemer. Je ziet snel of het financieel goed of slecht gaat met een bedrijf. Je weet als geen ander of een investering wel verantwoord is. Je geeft bijvoorbeeld advies over een nieuwe vestiging. Ook kijk je of de verschillende afdelingen, zoals inkoop, marketing en personeel wel goed zijn opgezet, zodat bijvoorbeeld de kans op fraude minimaal is. Gaat alles wel volgens de regels? Jij ziet hoe zaken beter georganiseerd kunnen worden en adviseert de directie daarover.

De accountant als administratieve hulpverlener
Bij vooral kleinere ondernemingen, help je als mkb-accountant bij het opzetten van de administratie en stel je de jaarrekeningen samen. Vaak heb je contact met de Belastingdienst en help je de ondernemer bij zijn contacten met de bank, crowdfunders of subsidieverstrekkers als deze financiering nodig heeft.

Controlerend Accountant
Een keer per jaar worden de cijfers van een bedrijf of instelling op een rij gezet in een zogenaamde jaarrekening. Hieruit blijkt onder andere waar het geld aan uitgegeven is en wat er allemaal binnengekomen is. Bijvoorbeeld hoeveel omzet een bedrijf heeft behaald, de kosten die zijn gemaakt en wat er onder de streep is overgebleven qua winst (Winst- en Verliesrekening). Ook staat erin hoeveel bezittingen en schulden een bedrijf heeft (Balans).


Wat doet een controlerend accountant?
De controlerend accountant bekijkt of alle uitgaven en inkomsten kloppen. Of afschrijvingen op de juiste manier zijn doorgevoerd en of bezittingen goed in de boeken staan. Kortom, hij beoordeelt of de jaarrekening een getrouw beeld geeft van de financiële situatie van een organisatie. Voor grote bedrijven is deze accountantscontrole verplicht.

De accountantsverklaring
De accountant geeft na afloop van zijn controle een zogenaamde controleverklaring af. Een goedkeurende verklaring wil zeggen dat de gepresenteerde cijfers betrouwbaar zijn. Voor een organisatie is dat is erg belangrijk omdat verschillende partijen die belang hebben bij de organisatie dan weten dat het goed zit.

Directie van de organisatie
Banken
Aandeelhouders
Overheid
Leveranciers
Belangengroepen, toezichthouders en samenleving
Raak een van bovenstaande knoppen aan.

Een accountant controleert meer dan alleen jaarrekeningen
De kennis en kunde van de accountant wordt niet alleen ingezet bij de controle van jaarrekeningen. Accountants worden ingezet voor de controle van elke rapportage waarin verantwoording wordt afgelegd. Denk aan milieuverslagen, subsidieverantwoordingen of beleggingsprospectussen.

Niet voor alle accountants
Niet elke accountant mag controles uitvoeren. Hiervoor gelden wettelijke eisen. Meestal is de controlerend accountant een registeraccountant, maar ook een accountant-administratieconsulent kan een controlevergunning krijgen. Met de controlevergunning mogen zijn controles uitvoeren.

Accountants met een specialisatie
Het accountantsvak is veelomvattend en veel accountants hebben zich gespecialiseerd in een bepaald vakgebied. Zij proberen zich daarmee te onderscheiden van anderen. Sommigen richten zich op een bepaalde branche, anderen volgen specifieke cursussen op een ander vakgebied. Hieronder belichten we er enkele:

Kim Scholten
“Als forensisch accountant voer je een breed scala van opdrachten uit met als uiteindelijk doel waarheidsvinding. Juist die afwisseling maakt het beroep voor mij zo leuk!”

Kim Scholten
Forensisch accountant
Forensisch zijn eigenlijk rechercheurs met accountantstitel. Zij werken soms bij of voor de Politie om inzicht te geven in de geldstromen van een drugsbende of bij de Belastingdienst om fraude- of witwaszaken te onderzoeken. Ook de grotere accountantskantoren hebben forensisch accountants in dienst. Zij onderzoeken bijvoorbeeld fraude in bedrijven of bij controleklanten als daar aanleiding voor is.
Sommige accountants zijn gespecialiseerd in mediation. Zij bemiddelen tussen partijen als er sprake is van een conflict. Dit kan zijn bij een scheiding of als partijen samen een bedrijf hebben. Of in het geval er ruzie is ontstaan tussen twee partners van een bedrijf.
Veel accountants in het mkb houden zich bezig met belastingzaken. Niet zo gek dus dat veel accountants zich hier verder in bekwamen. Als belastingadviseur kunnen zij hun klanten nog beter van dienst zijn en hen helpen bij de fiscale aangifte.
Duurzaamheid (milieu en klimaat) wordt steeds belangrijker. En op termijn krijgt elke accountant hiermee te maken. Sommige accountants zijn hierin gespecialiseerd. Zij houden zich bijvoorbeeld bezig met de registratie van afvalstromen of broeikasgasuitstoot (CO2-emissie). Zo weten bedrijven hoe duurzaam ze werken.
Als accountant heb je veelvuldig met informatietechnologie (IT) te maken, zoals boekhoudsoftware. Sommige accountants specialiseren zich in IT. Zij controleren samen met IT-auditors complexe IT-systemen van grote bedrijven, de betrouwbaarheid van de output ervan met in het verlengde de financiële administratie? Hoe fraudegevoelig is het systeem? Ook maken bedrijven steeds meer gebruik van data-analyse. Ook op dat terrein kan een accountant adviseren.
Branche-accountants zijn gespecialiseerd in een bepaalde branche. Omdat zij vaak meerdere klanten hebben in dezelfde branche kunnen zij individuele bedrijven goed adviseren, omdat zij ook weten hoe concurrenten het binnen de branche doen. Hieronder drie voorbeelden:

  • Gezondheidszorg
    Sommige accountants specialiseren zich in de gezondheidszorg. Zo zijn er accountants die controleren of zorginstellingen de door hen ontvangen gelden wel goed besteden. Maar ook andere specialisaties zijn mogelijke binnen de gezondheidszorg, zoals de apothekersbranche. Deze accountants zijn nuttig omdat zij specifieke branchekennis hebben over apotheken, handig bij de waardering van de magazijnvoorraad of de algehele waardebepaling als sprake is van bedrijfsoverdracht.
  • Levensmiddelenbranche
    Een accountant in de levensmiddelenbranche werkt vooral voor supermarkten. Dit specialisme is historisch zo gegroeid, omdat landelijke winkelketens met één bepaald accountantskantoor in zee gingen. Die kantoren werden vanzelf specialisten.
  • Specialisatie Agrarisch
    Dat de agrarische sector met veel regels te maken heeft, wist je waarschijnlijk wel. Mest, melk, voedingsstoffen, alles moet tot op een gram precies worden vastgelegd. Een gespecialiseerde accountant is voor een moderne boer eigenlijk onmisbaar. Hij is op de hoogte van de laatste wetgeving en kan de boer adviseren bij investeringsbeslissingen.